Dọn về nhà riêng lần đầu, ai cũng muốn sắm đủ mọi thứ cho xong một lượt. Đội ngũ bên mình đã gặp không ít bạn chi tiền mạnh tay ngay trong tuần đầu, rồi vài tháng sau mới nhận ra non nửa số đồ chưa hề được đụng tới. Bài viết này giúp bạn sắp xếp lại thứ tự ưu tiên khi bắt đầu, nhất là với top 7 nhà ở, nội thất và thiết bị gia dụng cho người mới bắt đầu. Chúng tôi sẽ đi thẳng vào câu hỏi quan trọng nhất: món nào cần có ngay, món nào để sau, và làm sao chọn đúng với túi tiền cũng như nếp sinh hoạt của bạn.
Nếu muốn hình dung cách một căn nhà được hoàn thiện từng bước, bạn có thể đọc thêm quy trình thiết kế thi công nội thất trọn gói để có cái nhìn tổng thể trước khi bắt tay vào mua sắm. Hiểu quy trình trước sẽ giúp bạn biết đồ nào nên đặt sớm, đồ nào nên chờ đến khi mặt bằng đã hoàn thiện.
Bảy nhóm đồ mà chúng tôi thường khuyên người mới bắt đầu gồm giường và nệm, tủ quần áo, bàn ăn, tủ lạnh, máy giặt, bếp và hệ thống đèn chiếu sáng. Thứ tự ưu tiên thì tuỳ ngân sách và thói quen của từng người. Hai người cùng thuê một căn hộ có thể cần những món hoàn toàn khác nhau, nên đừng vội chạy theo số đông.
Nếu vừa dọn về nhà riêng, nên mua gì trước?
Nói ngắn gọn, bạn nên ưu tiên giường, nệm, tủ quần áo, tủ lạnh, máy giặt, bếp và đèn. Đây đều là những thứ dùng mỗi ngày. Thiếu một món là sinh hoạt khó chịu ngay lập tức. Lấy ví dụ đêm đầu tiên mà không có giường, bạn sẽ thấy đêm ấy dài vô tận. Chúng tôi từng thấy có người phải nằm trên tấm nệm trải tạm suốt cả tuần vì chưa kịp chọn giường.
Nguyên tắc mà đội ngũ hay nhắc là mua món thiết yếu trước, món trang trí để sau. Trong vài tháng đầu, bạn sẽ dần hiểu thói quen nấu nướng, giặt giũ hay làm việc tại nhà. Khi đó mới biết mình thật sự cần gì, và tránh được cảnh mua về rồi để đó làm vật trang trí chiếm chỗ.
Nhóm gợi ý này đặc biệt hợp với người thuê trọ, người vừa nhận căn hộ bàn giao và sinh viên lần đầu ra ở riêng. Nếu bạn đang ở nhà người thân, có khi chỉ cần bổ sung vài món mang tính cá nhân là đủ.
Tiêu chí chung khi chọn: kích thước, công suất và chi phí vận hành
Công suất nghe có vẻ kỹ thuật, nhưng thực ra khá dễ hiểu. Đó là khả năng làm việc của thiết bị, ví dụ máy giặt giặt được bao nhiêu kg đồ trong một lần. Chọn sai công suất thì hoặc tốn tiền vô ích, hoặc không đủ dùng cho nhu cầu thực tế.
Trước khi mua, hãy đo không gian. Kiểm tra chiều rộng lối đi, kích thước cửa ra vào và cả thang máy nếu bạn ở chung cư. Đội ngũ bên mình từng nghe kể về trường hợp tủ lạnh mua về rồi không lọt cửa, phải nhờ thợ tháo khung và phát sinh thêm một khoản phí không nhỏ. Chuyện nghe thì buồn cười, nhưng xảy ra khá thường xuyên.
Công suất cũng nên tính theo số người trong nhà. Gia đình 2-3 người và gia đình 4-5 người cần các mức khác nhau rõ rệt. Đừng chọn quá lớn chỉ vì sợ thiếu, bởi thiết bị dư công suất đồng nghĩa với việc bạn đang trả tiền cho khả năng mình không dùng đến.
Chi phí điện nước hằng tháng thường quan trọng hơn giá mua mà nhiều người nghĩ tới. Thiết bị công suất lớn thường tốn điện hơn. Bạn nên xem mức điện năng tiêu thụ trên nhãn năng lượng, rồi coi đó là con số cần đối chiếu lại trước khi quyết định.
Giường và nệm: chọn theo tư thế ngủ và ngân sách
Bạn nằm nghiêng hay nằm ngửa, ngủ một mình hay hai người, tất cả sẽ quyết định kích thước giường phù hợp. Nhiều người chọn nhầm vì chỉ nhìn vào giá. Hãy nghĩ tới việc xoay trở khi ngủ, đặc biệt nếu bạn hay trằn trọc. Một chiếc giường hẹp hơn một chút có thể khiến bạn khó chịu suốt nhiều năm liền.
Nệm cao su có độ đàn hồi tốt và thoáng hơn. Nệm bông ép nhẹ, dễ di chuyển và thường dễ tiếp cận về giá. Nệm lò xo nâng đỡ cơ thể rõ hơn nhưng nặng hơn và giá cao hơn đáng kể. Mức giá cụ thể khác nhau theo từng cửa hàng và thời điểm, nên bạn cần tự đối chiếu trước khi chốt.
Có một điều đội ngũ thấy khá rõ: nệm rẻ tiền thường lún sau vài tháng. Lúc đó bạn sẽ thấy lưng đau âm ỉ mà không hiểu nguyên nhân, và nhiều người đổ lỗi cho công việc hay tư thế ngồi. Đừng tiết kiệm quá tay ở món này, vì giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến cả ngày hôm sau.
Tủ quần áo và kệ lưu trữ: ưu tiên không gian thật
Tủ đẹp trên ảnh chưa chắc đã hợp căn phòng của bạn. Với phòng hẹp, tủ cánh lùa là lựa chọn an toàn vì không chiếm lối đi khi mở cánh. Đó là lý do chúng tôi thường gợi ý loại này cho căn hộ nhỏ, nhất là khi khoảng trống phía trước giường khá hạn chế.
Tủ modul có ưu điểm là ghép thêm hoặc tháo bớt khi nhu cầu thay đổi. Loại này hợp với người chưa chắc mình sẽ ở đây bao lâu, hoặc đang trong giai đoạn sắp xếp lại cuộc sống. Khi chuyển nhà, bạn cũng dễ mang đi hơn so với tủ nguyên khối.
Về vật liệu, MDF và gỗ công nghiệp khá phổ biến và giá dễ chịu. Tuy vậy, khí hậu miền Nam ẩm nóng quanh năm, nên hãy chọn loại có lớp chống ẩm. Nếu không, cánh tủ dễ phồng rộp chỉ sau một mùa mưa, và lúc đó chi phí sửa chữa thường nhiều hơn bạn tưởng.
Tủ lạnh, máy giặt và bếp: nên chọn thế nào
Tủ lạnh dung tích 150-200 lít thường đủ cho 2-3 người. Nếu bạn hay nấu nướng và trữ đồ tươi nhiều, hãy cân nhắc dung tích lớn hơn. Đồng thời, tủ lạnh chiếm khá nhiều diện tích bếp, nên đo kỹ khoảng trống trước khi mua. Đừng quên chừa khe thoáng phía sau để máy làm việc hiệu quả hơn.
Máy giặt cửa trên và cửa trước khác nhau khá rõ. Cửa trên dễ thao tác và giá mềm hơn, nhưng tốn nước hơn. Cửa trước tiết kiệm nước, bù lại chiếm diện tích lớn và cần khoảng trống để mở cửa. Nếu nhà bạn có ban công hẹp, đây là yếu tố cần cân nhắc kỹ.
Bếp từ hay bếp gas tuỳ thuộc vào nguồn điện và nguồn gas trong nhà. Bếp từ cần ổ cắm có công suất đủ lớn. Nhiều căn hộ cũ chưa được thiết kế cho việc này, nên bạn phải kiểm tra trước khi đặt mua, tránh trường hợp phải thay cả hệ thống dây.
| Thiết bị | Phù hợp với | Hạn chế cần biết |
|---|---|---|
| Tủ lạnh 150-200L | 2-3 người | Chiếm diện tích bếp, cần khe thoáng phía sau |
| Máy giặt 7-8kg | Gia đình nhỏ | Tốn nước hơn máy mini |
Bảng trên chỉ mang tính gợi ý nhanh. Giá và công suất thực tế vẫn cần kiểm chứng tại cửa hàng bạn định mua.
Bàn ăn, ghế và góc làm việc tại nhà
Căn hộ nhỏ không cần bàn ăn quá lớn. Một bàn 4 ghế là đủ cho bữa cơm gia đình nhỏ. Nếu không gian hạn chế hơn nữa, bàn gấp là lựa chọn hợp lý. Khi không dùng, chỉ cần gập lại là căn phòng đã thông thoáng hơn nhiều, và có thêm chỗ để đi lại.
Góc làm việc tại nhà thường bị bỏ qua. Chiều cao bàn và ghế ảnh hưởng trực tiếp đến cột sống khi ngồi lâu. Nếu bạn làm việc trên máy tính cả ngày, hãy thử ngồi trước khi mua, đừng chỉ nhìn qua ảnh sản phẩm, vì ảnh khó cho bạn cảm nhận độ êm và độ cao phù hợp.
Bàn gấp thường đắt hơn bàn cố định cùng kích thước. Đó là cái giá của sự tiện lợi, và bạn nên tự hỏi mình có thật sự cần tính năng đó không. Nếu nhà chỉ có một người, một bàn cố định nhỏ gọn đôi khi còn tiện hơn về lâu dài.
Chiếu sáng và điện nước: món nhỏ nhưng ảnh hưởng lớn
Đèn LED màu ấm rất hợp phòng ngủ, vì tạo cảm giác thư giãn vào cuối ngày. Khu vực bếp và phòng làm việc thì nên dùng ánh sáng trung tính để nhìn rõ hơn khi nấu nướng hay đọc viết. Một căn phòng chỉ có một bóng đèn trần thường khiến không gian trông nghèo nàn và mỏi mắt.
Trước khi lắp các thiết bị công suất lớn, hãy kiểm tra ổ cắm và cầu dao. Nhà cũ có thể có dây điện không chịu được tải mới, và lúc đó nguy cơ chập cháy khá cao. Đây là chuyện không nên xem nhẹ, nhất là khi bạn định dùng cùng lúc máy giặt, điều hòa và bếp từ.
Nếu đang ở căn nhà đã cũ, nên nhờ thợ điện kiểm tra một lượt trước khi chuyển đồ vào. Chi phí này rất nhỏ so với rủi ro đi kèm, và bạn sẽ yên tâm hơn nhiều trong sinh hoạt hằng ngày.
Những sai lầm thường gặp khi mua đồ nhà lần đầu
Sai lầm đầu tiên là phổ biến nhất. Chúng tôi thấy nhiều người bị cuốn theo cảm hứng từ mạng xã hội, rồi khi đồ về mới nhận ra phòng thực tế nhỏ hơn ảnh rất nhiều. Vì vậy, hãy dành vài phút đo đạc và vẽ sơ đồ đơn giản trước khi bấm mua. Một tờ giấy ghi kích thước có thể giúp bạn tránh được cả chục triệu đồng tiền phát sinh.
Sai lầm thứ hai là mua hết trong một lần. Khi đó, không ít món dư ra mà không ai dùng tới, chiếm chỗ và làm căn nhà rối hơn. Sai lầm thứ ba là bỏ qua phí vận chuyển và lắp đặt, những khoản này cộng dồn lại không hề nhỏ. Sai lầm cuối cùng là không đọc chính sách bảo hành và đổi trả trước khi thanh toán, để rồi phải mất công khi có lỗi phát sinh.
Ngân sách mẫu cho người mới ở Việt Nam
Giá của từng món thay đổi theo thời điểm và cửa hàng, nên bạn chỉ nên dùng cách chia này để hình dung tổng thể và cần kiểm chứng lại trước khi mua. Nhóm thiết yếu như giường, nệm, tủ lạnh và máy giặt thường chiếm phần lớn ngân sách ban đầu, và đó là điều bình thường.
Một cách chia dễ áp dụng là dành khoảng 60% cho đồ thiết yếu, 25% làm dự phòng cho phát sinh và 15% cho trang trí. Phần dự phòng quan trọng hơn bạn nghĩ, bởi nhà mới gần như luôn có chi phí bất ngờ, từ sửa ổ điện đến mua thêm những món nhỏ hay bị quên như ổ cắm, rèm cửa hay thùng rác.
Nếu tài chính đang eo hẹp, mua dần theo tháng là cách giảm áp lực hiệu quả. Bạn không cần có đủ mọi thứ ngay trong tuần đầu. Sống thêm vài tuần sẽ giúp bạn quyết định chính xác hơn rất nhiều so với việc mua vội.
Câu hỏi thường gặp
Người mới nên mua đồ mới hay đồ cũ?
Với nệm và những món tiếp xúc trực tiếp với cơ thể, chúng tôi khuyên bạn nên mua mới để đảm bảo vệ sinh. Với tủ, bàn, ghế, đồ cũ còn tốt có thể giúp tiết kiệm đáng kể. Tuy nhiên, hãy kiểm tra kỹ kết cấu và dấu hiệu mối mọt trước khi nhận. Một chiếc tủ cũ chắc chắn có thể dùng thêm nhiều năm, còn chiếc đã ọp ẹp thì không đáng giá dù rẻ đến đâu.
Căn hộ nhỏ dưới 40m2 nên chọn nội thất thế nào?
Ưu tiên đồ đa năng và gọn gàng, ví dụ giường có ngăn kéo, tủ cánh lùa và bàn gấp. Tránh chọn nhiều món cồng kềnh cùng lúc, vì không gian sẽ chật rất nhanh. Một nguyên tắc đội ngũ hay dùng là chừa lại ít nhất một lối đi thoải mái giữa các món đồ lớn.
Có cần mua đủ bảy món ngay khi dọn vào không?
Không nhất thiết. Bạn có thể bắt đầu với những món dùng hằng ngày nhất, rồi bổ sung dần theo nhu cầu thực tế. Sống thử vài tuần sẽ giúp bạn biết mình thật sự cần gì, và tránh được việc mua thừa những thứ không hợp thói quen.
Làm sao biết thiết bị có tiết kiệm điện không?
Hãy xem nhãn năng lượng và con số điện năng tiêu thụ được công bố. Đây là thông tin cần kiểm chứng với từng model, vì cùng một hãng nhưng khác dòng có thể rất khác nhau về mức tiêu thụ. Đừng chỉ tin lời quảng cáo mà chưa đối chiếu thông số.
Nên mua ở đâu để đảm bảo chất lượng và bảo hành?
Chọn nơi có chính sách bảo hành rõ ràng, hoá đơn đầy đủ và dịch vụ hậu mãi tốt. Đọc kỹ điều khoản đổi trả trước khi thanh toán. Nếu muốn tham khảo thêm nguồn thông tin về mua sắm và công nghệ, bạn có thể đọc downloadrage.com trước khi quyết định, nhưng vẫn nên đối chiếu với cửa hàng bạn định mua.
